De VS: een fossiele supermacht

Energeia, 19-11-2018

Afgelopen week kwam de nieuwe World Energy Outlook uit van het Internationaal Energie Agentschap (IEA). Iedereen pikte daaruit het zijne of hare op. De Guardian: er is geen plaats meer voor nieuwe fossiele centrales. Het FD: IEA waarschuwt voor een tekort aan olie als oliebedrijven niet snel meer gaan investeren.

Ik zou er iets anders uit willen lichten. Tot aan het jaar 2025 zal meer dan de helft van de groei van de olie- en gasproductie op het conto komen van de VS. In dat jaar, zo schat de IEA, zullen zij ongeveer een vijfde van de wereldwijde olieproductie en een kwart van de wereldwijde gasproductie voor hun rekening nemen. Zij zijn met recht op weg een fossiele supermacht te worden.

Dat heeft niets met het beleid van president Trump te maken. Schalieolie nam zijn grote vlucht onder president Obama die het geen strobreed in de weg legde. Trumps opvolger zal daar denk ik (nog) weinig aan veranderen. De winning van schalieolie is arbeidsintensief en zorgt voor een groot aantal goed betaalde banen. Goedkoop schaliegas, en de daaraan verbonden lage elektriciteitsprijzen en goedkope grondstoffen voor de petrochemie, is van groot belang voor de economie in de VS.

De productie van olie en gas zit er niet in het verdomhoekje zoals in Nederland. Waarom zou het? Het is het verbruik van olie of gas dat zorgt voor de uitstoot van broeikasgassen; niet de productie ervan. Als de VS het niet zou produceren kwam het wel uit Saoedi-Arabië, zo redeneert men in Texas.

 

Hoe houdbaar is dit business model? Tenslotte is er ook een ander Amerika, dat van New York en Californië, dat van Apple en Tesla. Het staat veel dichter bij Europa; ook in de kijk op klimaatverandering en de olie- en gasindustrie. Flyover country noemt men hier wel het meer republikeins georiënteerde gebied dat tussen New York en Californië in ligt. Hoe lang kan een land goed blijven functioneren dat uit twee zo verschillende delen en bevolkingsgroepen bestaat?

Het ontkennen van klimaatverandering – of de menselijke oorzaken ervan – is geen domheid maar een rationele (en vooralsnog effectieve) strategie om voor zijn belangen op te komen. Iets dat echter zo manifest onjuist is kan niet anders dan een beperkte houdbaarheid hebben. Uiteindelijk zullen de negatieve effecten van klimaatverandering ook doordringen tot de inwoners van Texas en de Midwest.

Als in de westerse wereld de productie van olie en gas ophoudt is dat niet omdat de olie in de grond opraakt, zoals men 10 jaar geleden wel dacht. En evenmin omdat een snelle daling van de vraag naar olie gaat leiden tot stranded assets, zoals sommige NGO’s nu beweren. Veeleer is de reden dat de productie van olie en gas maatschappelijk niet meer wordt geaccepteerd.

Als dat punt bereikt wordt, komt er een veelheid aan juridische en financiële tegenwerking en stroperige regelgeving die het produceren van olie en gas moeilijk, zo niet onmogelijk, maakt. In de VS lijkt dat punt nog ver weg te liggen. In Nederland zijn we er dicht bij – ook voor de gasproductie buiten Groningen – en dat pakt niet altijd goed uit.

Het ontwikkelen van de enige nieuwe significante offshore gasvondst in Nederland lijkt nu ernstige vertraging op te lopen omdat de overheid niet afkomt met vergunningen. Terwijl dit nieuwe veld, met een hoog gehalte aan stikstof, direct zou kunnen worden ingezet om Groningen te ontlasten. De nieuwe mijnwet brengt veel extra werk met zich mee en de hoeveelheid ambtenaren om dat werk te doen neemt af. Zij worden op andere dossiers gezet die prioriteit krijgen. De gunfactor voor de gasindustrie is nu eenmaal klein geworden in Nederland.

 

Advertisements
This entry was posted in Geen categorie. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s